#14 - Wall Street Bitcoin'i Keşfetti: Kripto Artık Büyüklerin Oyunu

1:14Fakat bugün geldiğimiz noktada çok farklı bir tablo var karşımızda. Ve belki de en önemlisi, kurumsal tarafın artık ciddi anlamda Bitcoin'e ilgi göstermeye başladığını görüyoruz. Zamanında Bitcoin'e dolandırcılık diyen JP Morgan bile şu an artık Bitcoin'le ilgili yükseliş analizlerini paylaşıyor. Bakın mesela geçtiğimiz günlerde BlackRock'ın Bitcoin ETF'lerine gelen para akışlarına şöyle bir göz attım.

1:42İnanılmaz rakamlar görüyoruz burada. Sadece bir günde 1 milyar doların üzerinde net giriş olduğunu gördük mesela. Bu rakamlar 2017'deki bireysel yatırımcı ağırlıklı Rally'den çok farklı bir durumu işaret ediyor. Ya da işte 2021'deki Rally'den.

1:57çok farklı bir durumu işaret ediyor. O zamanlar daha çok POMO dediğimiz böyle kaçırma korkusuyla hareket eden bir kesim vardı. Küçük yatırımcılar vardı. Şimdi ise bambaşka bir oyuncu grubu var piyasada aslında.

2:11Yarılanma sonrası döngüleri incelerken özellikle dikkatimi çeken bir detay daha var. Her döngüde özellikle Bitcoin'in karakterinin biraz daha olgunlaştığını işte biraz daha kurumsallaştığını görüyoruz. İlk zamanlar böyle Dark Web'de pizza almak için kullanılan bir araçken, bugün Wall Street'in en büyük varlık yöneticilerinin portföylerinde yer alan bir yatırım aracına dönüştü. Yani ben özellikle bu değişimi, transformasyonu çok önemsiyorum ve bugünkü yükselişin arkasındaki en önemli faktörlerden biri olarak görüyorum aslında bu durumu.

2:46Peki, hani tüm bu durumlar bir kenarda dursun. Şimdi neden yükseliyoruz? Yani şu an neden böyle bir rallinin, böyle bir boğa döngüsünün içerisindeyiz? Ne oluyor?

2:57Ne değişti? Biraz bunları konuşmak istiyorum. Bu sorunun cevabı aslında birkaç farklı dinamiğin bir araya gelmesinde yatıyor. Yani bence tek bir sebep yok.

3:05Farklı farklı pek çok sebep aslında bu soruya cevap veriyor. Mesela ETF onaylarından gelen kurumsal para akışı bence bu noktada çok önemli. Özellikle Halloween ile birlikte madencilik ödüllerinin yarıya inmesi ve bunun yarattığı arz baskısı, global makro görünümdeki değişimler ve Trump, Musk, Saylor, el ele konusu. Tüm bunları tek tek ele alacağız ama önce biraz şöyle bir geçmişe bakalım.

3:31Bu döngünün öncekilerden nasıl farklılaştığını anlamaya çalışalım. Şöyle baktığımızda önceki BOA piyasalarında genellikle bireysel yatırımcıların spekülatif hareketlerini görüyorduk. Çok hızlı yükselişler ve sonrasında tabii çok sert düşüşler yaşanıyordu. Fakat şu anki hareket böyle baktığımızda daha kontrollü, daha dengeli görünüyor.

3:52Ben bunu kurumsal yatırımcıların portfolyo yönetimindeki disiplinlerine bağlıyorum. Bu yatırımcılar Bitcoin'i çok daha uzun vadeli bir perspektifle değerlendiriyor. Bitcoin'in fiyat döngülerinden bahsederken misal risk yönetimini de mutlaka konuşmamız gerekiyor. Çünkü yükseliş dönemlerinde insanlar genellikle risk algılarını kaybediyorlar.

4:13Geçmişte bunun örneklerini çok defa gördük zaten. Örneğin 2021'i hatırlayalım. Yani zirve noktasında kredi çekerek Bitcoin alanlar var. Bu tarz davranışların sonucu genellikle de üzücü oluyor.

4:25O yüzden bu bölümde biraz da risk yönetimi üzerinde duracağız. Her yarılanma döngüsünde Bitcoin biraz daha sofistike bir varlık haline geliyor. Artık sadece teknoloji meraklılarının ilgilendiği bir araç değil, aynı zamanda işte merkez bankalarının politikalarına alternatif olarak görülen, işte enflasyona karşı koruma sağlayan ve kurumsal yatırımcıların portföylerinde yer almaya başlayan bir varlık sınıfı haline gelmiş durumda. Tabii bu da onu biraz daha sofistike yapıyor.

4:56Bitcoin için de sofistike kelimesini kullanmam bana bile değişik duyuldu ama bence yakıştı. Bu değişim bence çok önemli ve bugünkü yükselişin arkasındaki temel faktörlerden. Şimdi gelin bu yükselişi biraz daha detaylı inceleyelim ve böyle teknik göstergelere, on-chain verilerine bir göz atalım. Çünkü sadece fiyat hareketlerine bakarak sağlıklı bir analiz yapmamız pek mümkün değil.

5:21Geçmiş boğaları da biraz incelememiz gerekiyor. Geleceği daha net görebilmemiz için. Özellikle 2017 ve 2021'deki rallilere şöyle bir bakmak istiyorum. Bunların bence dinamikleri çok daha farklıydı.

5:33O dönemlerde Bitcoin henüz bu kadar kurumsallaşmamıştı, bu kadar popüler değildi ve fiyat hareketleri çok daha volatildi. Ne demek istiyorum? Mesela 2017'de ICO çılgınlığını hatırlıyorum. Neredeyse her gün yeni bir proje çıkıyordu ve insanlar FOMA ile hareket ediyordu.

5:51Ya kaçırırsam, ya ben almazsam da yükselir korkusu çok fazlaydı. 2021'i hatırlayalım mesela. O zamanda DeFi ve NFT patlaması vardı ve yani her yerde DeFi projelerini, NFT projelerini görüyorduk. Şimdi bence bambaşka bir ortamdayız.

6:07BlackRock, Fidelity gibi dev varlık yönetimi şirketleri spot Bitcoin ETF'leri işletiyor. Bu çok büyük bir değişim. Yani eskiden Bitcoin'i almak için kripto borsalarında hesap açmanız, cüzdan oluşturmanız gerekiyordu. Şimdi ise herhangi bir yatırım hesabınızdan ETF alarak Bitcoin'e yatırım yapabiliyorsunuz.

6:26Aynı şekilde Ethereum'a da öyle. Bu erişebilirliğin artması bir kere çok önemli. Biraz da sayılara bakalım. 2024'ün başından bu yana Bitcoin yaklaşık %116 değer kazandı.

6:39Bu tabii ki etkileyici bir rakam ama önceki BOA piyasalarıyla karşılaştırdığımızda henüz çok erken bir aşamadayız. Mesela 2017'ye bir bakalım. 2017'de Bitcoin yılı %1800'ün üzerinde bir artışla kapatmıştı. Yani yılın başlangıcında 1000 doların altında bir seviyeden işlem görüyordu Bitcoin.

6:58Yıl sonunda 20.000 dolara varmıştı bu yükseliş. Ya da 2021'i hatırlayalım. O zaman da 30.000 doların altında başlamıştı yıla.

7:05Ve yıl içerisinde 69.000 ile all time high yani en yüksek seviyesini görmüştü. Yani perspektifi kaybetmemek lazım diye düşünüyorum. Hala yolun başındayız diyebiliriz.

7:16Bu bir boğaysa ki öyle olduğu düşünülüyor. Hala gidecek yol olabilir bu anlamda. Kurumsal ilginin artışına da bir bakmak istiyorum. Buradaki en önemli faktörlerden biri bence Bitcoin'in artık bir teknolojik deneyden çok daha fazlası olduğunun anlaşılmış olması.

7:33Yani özellikle de pandemi sonrası dönemde yaşanan yüksek enflasyon ortamında Bitcoin'in değer saklama aracı olarak potansiyeli daha iyi anlaşıldı bence. işte bu MicroStrategy'nin kurumsal hazinesinde ciddi miktarda Bitcoin tutmaya başlaması mesela. MicroStrategy dediğim, az önce Sailor diye bahsetmiştim zaten şirketten. Diğer şirketler için de aslında bu bir örnek oluşturdu.

7:56Bunun dışında işte bu yarılanma faktörünü de unutmamak gerekiyor. Yakın zamanda gerçekleşti geçtiğimiz yıl içerisinde ve bununla birlikte Bitcoin'in günlük arz miktarı yarıya indi. Bu arz çoku özellikle artan talep ile birleşince tabii ki yukarı yönlü bir baskı oluşturuyor ki geçmiş yarılanmalara baktığımızda da benzer bir durumun olduğunu görüyoruz yani biz halving sonrası, yarılanma sonrası genellikle 12 ila 18 aylık bir süreçte bu o piyasası yaşandığını zaten önceki deneyimlerimizden de biliyoruz hakeza şu anda da benzer bir durumu yaşıyoruz. Fiyat hareketlerine baktığımızda özellikle önceki boğa piyasalarından farklı olarak daha sağlıklı bir yükseliş trendi görüyoruz.

8:38Eskiden bir günde böyle %20, %30'luk hareketler olabiliyordu. Ne güzel Jülah şimdi de olsa keşke diyor olabilirsiniz ama bu %20, %30'luk hareketler sadece yukarı yönlü olmuyordu. aşağı yönlü de olabiliyordu ve bu volatilite insanları haliyle yatırımcıları korkutuyordu. Şu ana baktığımızda ise daha kontrollü, daha böyle adım adım bir yükseliş var.

9:01Bu da kurumsal yatırımcıların piyasaya girmesiyle bu oluşan olgunlaşmanın bir göstergesi bence. Volatilitenin yani bu oynaklığın azalması, Bitcoin'in bir yatırım aracı olarak daha fazla kabul görmesini de sağlayan faktörlerden biri. On-chain verilerine bakalım. Az önce de söylemiştik bakacağımızı.

9:20Ne ilginç şeyler görüyoruz. Uzun vadeli huddle'ların yani bitcoin'i kısa vadeli alım satım aracı olarak değil de uzun vadeli yatırım olarak görenlerin sayısı rekor seviyelerde. Yine vadelilere baktığımızda artık bitcoin için 100 bin dolar seviyeleri Trump'ın da seçilmeye başlamasıyla fiyatlanıyor. Borsalardaki bitcoin miktarı sürekli azalıyor.

9:41Soğuk cüzdanlara transfer ediliyor bu bitcoinler. Bu da satış baskısının azaldığını gösteren bir diğer şey. Huddle Wave Metri dediğimiz bitcoinlerin hareket etmeden durma süresi de yine tarihsel olarak yüksek seviyelerde. Peki tüm bunlar bize ne gösteriyor Zülel diyecek olursanız?

9:59Bu sefer gerçekten bazı şeyler farklı ama farklı derken 2017'deki gibi spekülasyona dayalı bir farklılıktan bahsetmiyorum. Temellerin, altyapının, kurumsal kabulün farklılaştığından bahsediyorum. Bitcoin artık ergenlik dönemini şöyle bir geride bırakıp olgunlaşma evresine giriyor diyebiliriz. Peki ergenlik dönemini geride bıraktık, olgunlaştık.

10:23Peki neden tam da şu anda yükseliyoruz? Bir bunları böyle sıralayalım istiyorum. İlk olarak ETF'lerle gelen kurumsal para akışı var. Bakın sadece 7 Kasım'da Bitcoin spot ETF'lerine 1 milyar 376 milyon dolar ile rekor seviyede bir sermaye girişi yaşandı.

10:41BlackRock'ın ETF'i bu girişten en büyük payı alarak tek günde 1.12 milyar dolar net sermaye çekti. İkinci önemli faktör, teknik göstergelerin az önce de bahsettiğim on-chain metriklerinin oldukça güçlü sinyaller vermesi, realized price dediğimiz, NVRV dediğimiz, NVT göstergesi dediğimiz birçok metrik Bitcoin'in hala alım bölgesinde olduğunu gösteriyor. Üstelik SOPR metri uzun vadeli yatırımcıların henüz kar realizasyonuna başlamadığına da işaret ediyor.

11:13Bu da yukarı yönlü potansiyelin teknik ifadelerle devam edebileceğine dair önemli göstergelerden biri. Bir de tabii işin makroekonomik boyutları var. Fed bu yıl şu anda faiz indirimlerine devam ediyor. Önceki faiz kararında da yine 25 basmanlık bir indirim yaptı.

11:30Önümüzdeki yılda da bu indirimlere devam etmesi edeceği beklentisi daha doğrusu risk iştahını artırıyor. Tabii ki buradaki beklentinin de olumlu seyretmesi kıymetli. Sonuçta Trump dönemindeyiz ve enflasyonu artırıcı bir hamlesi olursa şayet Trump'ın buradaki gidişat biraz negatife dönebilir. Bitcoin de volatil bir varlık olarak bu özellikle bahsettiğim faiz indirimlerinden pozitif etkileniyor.

11:55Çünkü faiz artış demek görece riskli varlıklar için negatif bir şey demek. Bunu geçtiğimiz yıllarda zaten tecrübe ettik. Dolayısıyla faiz indirimlerinin devam etmesi Bitcoin'i makroekonomik anlamda da destekleyen durumlardan biri olarak değerlendirilebilir. Dikkat etmemiz gereken bazı noktalar var.

12:13Geçmişte gördüğümüz en büyük hatalardan da biri bu. Yükseliş dönemlerinde insanların genelde risk algılarını kaybetmiş olmaları yani kaybediyor olmaları daha doğrusu. Kredi çekerek kripto alanlar var, kaldıraçlı işlemlere girenler var. Ne yaptığınızı biliyorsanız bunlar aslında güzel hamleler de olabilir.

12:32Ama ne yaptığınızı tam da bilmiyorsanız ve doğru zamanda yakalayamamışsanız sizin için çok tehlikeli olabilecek hamleler bunlar. Bu tarz davranışlar genellikle ne yaptığını bilmeyen insanlar için olumsuz sonuçlanır. Ben her zaman söylüyorum, Bitcoin pozisyonu alırken mutlaka risk yönetimine dikkat etmek gerekiyor. Özellikle de bu kadar hızlı yükselişlerin yaşandığı dönemlerde.

12:56Bitcoin'in şu anki durumunu 2016 ve 2017 ralisiyle şöyle bir karşılaştırdığımızda bazı benzerlikler de var. O dönemde de holding sonrası yani yarılanma sonrası benzer bir momentum yakalanmıştı. Zaten bu yarılanmaların genel patentleri. Fakat şu anki yükseliş çok daha sağlam temellere dayanıyor.

13:15Yine bunu az önce konuşmuştuk. Bunun bir sebebi de kurumsal yatırımcıların varlığı, regulasyonların netleşmesi, işte altyapının gelişmesi, tüm bunlar Bitcoin'i çok daha olgun bir varlık sınıfı haline getirdi. Risk faktörlerine baktığımızda regulasyon hala önemli bir başlık. SEC'nin kripto piyasalarına yönelik yaklaşımı, farklı ülkelerin alacağı pozisyonlar piyasayı etkileyebilir.

13:39Şu an Trump'ın yönetime gelmesiyle SEC başkanı olarak kimi atayacağı bile borsalarda hareketlilik yaratacak bir konu. Bildiğiniz üzere, bunun magazinini de takip edenler vardır belki, Gensler'ı kovacağını zaten söylemişti. Hatta mevcutta Gensler'ın istifa beklentileri bile piyasayı heyecanlandırıyor. Belki siz bu podcast'ı dinlerken Gensler çoktan istifa etmiş olur.

14:02Sayben de SEC başkanlığı için daha böyle kripto dostlu bir isim, sektörün geleceği ve regülasyonu için kıymetli. Yine de işte ne güzel ya bu demeyin. Bu toplulukları bir arada tutan şeylerden biri bence Gensler'a karşı ortak nefretimizin olması. Her şeye rağmen ben önümüzdeki döneme baktığımızda Bitcoin için oldukça iyimserim.

14:25Fakat işte bu iyimserliği biraz da açmak isterim size. Özellikle portfolyo yönetimi konusunda bazı önemli noktaları vurgulamak lazım. Birincisi, bu yükseliş döneminde pozisyon büyütürken çok dikkatli olmak gerekiyor. Ben genellikle DCA dediğimiz yani Dollar Cost Averaging yöntemini kullanıyorum.

14:44Yani belirli aralıklarla, küçük miktarlarda alımlar yaparak ortalama maliyetimi düşük tutmaya çalışıyorum bu tarafta. Kendi portföyümde de Bitcoin'in ağırlığı konusunda çok net bir stratejim olduğunu söyleyebilirim. Toplam yatırımlarımın, yani varlıklarımın %30'unu Bitcoin'e ayırmaya özen gösteriyorum. Çünkü geleceği olduğunu düşünüyorum.

15:04Ve şu anda da bol sezonuna girdiğimizi ve bir şeylerin de başlangıcında olduğumuzu düşünüyorum. Bu tarafta altcoin sezonu başlamadan önce orada da %15'lik bir konumlandırmaya başladım. Ve pek çok konuyu yakından takip ediyorum. Yani mesela Gangster'ın istifa etmesiyle birlikte yükselebilecek altcoinler bile benim takibimde şu anda.

15:24Ya da işte Nvidia bilançosu iyi açıklanırsa yükselebilecek altcoinler gibi bir strateji izliyorum bu tarafta. Ama burada dikkatli davranmak gerek. Yani geçen Twitter'da da bir görsel gördüm. Bir tarafta analiz manaliz yapan bir adam çizmişler.

15:39adam zararda. Diğer tarafta da ha ha köpekli para diyen biri var. Bu işte bayağı karda bir kişi. Çok güldüm buna ve zaman zaman da doğru bir görsel olduğunu düşünüyorum.

15:49Çünkü çoğu memecoin mesela çok analiz edilecek bir yanı yok bunların çoğu memecoin'in. Neresini analiz edelim? Zaten sosyal medya kültürünün bir ürünü. Bir tweetle işte bir listelenmeyle yüzde yüz elli yükselebiliyorlar ama mesela.

16:03İşte bu yükselişlerin tabii bir de düşüş kısmı var. Yine benzer sertlikte de olabiliyor bu düşüşler. unutmamak ve o tarafta biraz daha temkinli ve bir stratejiye dayanarak ilerlemek daha doğru olacaktır diye düşünüyorum. Stratejik olarak bakarsak önümüzdeki 12 ile 18 aylık dönemin hareketli geçebileceğini tahmin ediyorum.

16:23Yani yarılanma sonrası döngüleri incelediğimizde de genellikle bu süreçte ciddi yükselişler görüyoruz. Fakat bu yükselişler böyle birden düz bir çizgi şeklinde olmuyor. Yani birden 90'dan 100'e, 100'den 150'ye şeklinde gitmeyecek buradaki hareketler. Genelde volatilite her zaman vardır.

16:41Bu sektördeki çok fazla var. Buna hazırlıklı olmak gerekir. gerek. Ben özellikle düzeltme dönemlerini alım fırsatı olarak değerlendiriyorum.

16:49Naçizane sizin için de iyi bir yöntem olabilir. Şayet güvendiğiniz bir finansal varlıksa Bitcoin ya da işte Ethereum ya da diğer altcoinler. Yatırım stratejisi konusunda başka önemli bir nokta da şu, çıkış planı. Yani çoğu insan alım yaparken çok düşünüyor ama satış konusunda bir planları yok.

17:06Yani zaman zaman ben de yaşıyorum bunu bu arada. Belirli seviyelerde kısmî realizasyonlar yapmak burada mantıklı bir yol olabilir. Örneğin işte toplam pozisyonumun ben %10'u, %15'ini belirli bir fiyat seviyesinde realize ediyorum. Genelde de bu yöntem hem riskimi azaltıyor hem de yukarı potansiyelimden faydalanmamı da sağlıyor.

17:27Onu da engellemek istemiyorum. Şunu da özellikle söyleyeyim, Bitcoin'in sadece fiyat perspektifinden değerlendirilmesini de doğru bulmuyorum. Bu bir hata bence. Ben mesela Bitcoin'i bir teknoloji yatırımı olarak da görüyorum.

17:40Yani özellikle bu Lightning Network gibi ikinci katman çözümlerinin de gelişimi, işte kurumsal adaptasyonun artması ya da işte yeni kullanım alanlarının ortaya çıkması, bunların hepsinin uzun vadede değer yaratacak faktörler olduğunu düşünüyorum. O yüzden sadece teknik analiz veya fiyat hareketlerine de bakarak karar vermek yetersiz kalabilir. Risk yönetimi konusunda özellikle şunu söylemeden geçmeyeceğim. Stop Loss yani zarar kesme kullanmak çok kıymetli bu sektörde.

18:09Ben de her pozisyonum için mutlaka bir Stop Loss seviyesi belirliyorum. Bu seviyeler genelde teknik analiz ve risk toleransıma göre değişebiliyor ama mutlaka böyle bir seviyem oluyor. Bir diğer konu da cüzdan güvenliği. Özellikle pozisyonunuz büyüdükçe güvenlik çok daha önemli hale geliyor.

18:26Ben soğuk cüzdan kullanmayı tercih ediyorum. Çünkü dediğim gibi Bitcoin'in geleceğine inanıyorum ve benim uzun vadeli tutacağım Bitcoin'ler de var. Dolayısıyla borsalarda sadece işlem yapmak için kullanacağım miktarı tutuyorum. Not your keys, not your coins prensibini bu anlamda unutmamak lazım.

18:43Son olarak da şunu söyleyeyim. Bitcoin yatırımı sabır gerektiren bir süreç. Kısa vadeli fiyat hareketlerine çok takılmamak lazım. Çünkü çok volatil olabiliyor.

18:52Ben her zaman en az 4 yıllık bir perspektifle bakıyorum. Bu yaklaşım hem stresi azaltıyor hem de daha sağlıklı kararlar almamı sağlıyor. Ama Bunu Bitcoin için yapıyorum ya da işte güvendiğim diğer projeler için, Ethereum için olabilir. Her altcoin'de çok uzun vadeli yatırımı tercih etmemek de belki daha doğru olabilir.

19:12Oradaki fiyat hareketlerinin volatilitesinden faydalanmak da sizin stratejiniz olabilir. Bugün özellikle Bitcoin'deki boğa piyasasını ve yükseliş sebeplerini detaylı bir şekilde ele aldık. Şunu net bir şekilde görebiliyoruz bence. Piyasa artık çok daha olgun.

19:28Spot ETF'lerin onaylanması, kurumsal ilginin artması, yarılanma etkisi, makroekonomik faktörler ve tüm bunlara Trump'ın da etkisinin dahil edilmesi düşünüldüğünde bence güçlü bir momentum oluşuyor. Belki de en önemli nokta şu, bu yükseliş 2017 ve 2021'deki sadece bireysel yatırımcıların FOMO'suyla gerçekleşmiyor. Çok daha sağlam temelleri var. Bunları zaten konuştuk.

19:55Dolayısıyla da uzun vadeli perspektifte baktığımızda Bitcoin'in hala yolun çok başında olduğunu düşünüyorum. Global finansal sistem içinde Bitcoin'in payı hala çok küçük. Yani işte mesela altınla kıyaslayalım. Güvenli liman olarak biliriz altını.

20:10Altın piyasasının toplam değerinin yaklaşık 17 trilyon dolar olduğunu düşünürsek, Bitcoin'in 1.8 trilyon dolarlık piyasa değeri aslında çok mütevazı kalıyor bunun yanında. Yani yukarı yönlü potansiyel hala çok daha yüksek. Ama bu potansiyelden faydalanmak için de doğru stratejiyle hareket etmek gerekiyor.

20:28Umarım bugünkü bölüm bitcoin'deki yükselişi ve arkasındaki dinamikleri anlamanıza yardımcı olmuştur. Trump'ın diyişiyle bitcoinlerinizi satmayın. Bir sonraki bölümde görüşmek üzere, hoşçakalın.