Kırılma Anı: Bir Dedektifin Karanlık Dosyaları | Mesut Demirbilek | Karanlık Dosyalar Videocast #10

0:46Ben aslında emekli bir polisim. Yani şöyle emekli polisim. Seksen yedi yılında polis akademisinden mezun oldum. Dokuz yıl kadar İstanbul'da cinayet bürosunda dedektif işte şu anda bulunduğumuz hatta ortamda.

1:02Dokuz yılım cinayet olaylarıyla geçti. Sonrasında yurt dışındaki takım eğitimler, yüksek lisanslar ve benzeri konulardan sonrasında... ...emniyet müdürü olduğum dönemlerde Türkiye'ye geri döndüm ve şu anki adı... ...Siber Suçlarla Mücadele Daire Başkanlığı olan birimi kurdum.

1:23Çünkü artık cinayet olaylarının tarafı bırakıp fiziksel dünyayı... Tamamen teknoloji suçlarına yönelmiştim 2000'in yıllardan sonrasında. Orada da görevlerimi yaptıktan sonrasında 2005'te emekli oldum ve özel sektörde görev yapmaya başladım. Yaklaşık olarak bir 15 yıl kadar çok uluslu şirketlerin üst yönetimlerinde, yine tabii ki kurumsal güvenlik, risk ve siber güvenlik gibi alanlardan sorumlu direktör olarak, yönetici olarak çalıştım.

1:54Yani sadece bu alanlara tutkuyla, hayranlıkla bağlı olan birisi olarak, bir profesyonelliğim yok sizlerinki gibi. Bu yola başladığımda, o videoları odamda çekmeye başladığımda, bir gün eski İstanbul Cinayet Büro Amiri yanında oturacak ve onunla bir videoda yer alacaksın. Cinayetleri anlatacak, bu bize gelecek. Gerçekten.

2:15Benim için ben saatlerce dinlerim hocam, ben günlerce bile dinlerim. Keşke sadece cinayetleri anlatabiliyor olsaydım. Ki bugüne kadar da biliyorsunuz arkadaşlar, genelde kadın programlarda cinayetleri anlattık. O gün yaşadıklarımızı anlattık.

2:30Ama şu anda anlattıklarım, rasyonel psikopattaki anlattıklarım çok farklı. Evet, çok uyarı niteliğinde. Evet. Ben size eski yıllarınıza dair birkaç bir şey de sormak istiyorum. Çünkü dinleyicilerimiz,

2:45izleyicilerimiz de çok merak edecektir. Bizler de öyle keza. İlk olarak birçok insanın aklında tabii bu soru var. Sizin için cinayet büroda dedektiflik yaptığınız zamanlarda... Çok çarpıcıydı ve bunu unutamadım.

3:01Bu olay benim için çok çarpıcıydı dediğiniz bir olay var mı? Sizin kırılım anınız oldu mu orada? Kişiliğinizle ilgili, bakış açınızla ilgili, dünya görüşünüzle ilgili. Bu 9 sene içerisinde, 9-10 sene içerisinde, o yıllardaki manuel polistik dediğim kavram vardı.

3:21Yani sokaktaki bir polistin. Hani işte bilgisayar başında bugün cinayet çözmüyorduk. Bizzat her şey kanlı canlı bizzat. Hani cinayet olay yerini de sen gidip bakıyorsun.

3:32Katil de sen sorguluyorsun. Şüphelileri, tanıkları da sen buluyorsun gibi bir dönemdi. Şimdi o dönem içerisinde bu neyi sağlıyor? Sadece cesetle konuşmuyorsun aslında.

3:45Katille de konuşuyorsun. Onların yakınlarıyla da, her iki tarafın da izleri sende etkili oluyor. Ancak mesela yüzlerce tabi olaya baktım. Farklı farklı alanlardan, değişik yapılardan olaya baktım İstanbul'da.

4:02Beni etkileyenlerden bir tanesi şudur, senin sorunun üzerine diyeceğim. O zamanki adı Kaddafi'nin pilotu olarak geçmişti. Şu anki The Marmar Oteli'nde, o zamanki adı da Etap Marmar Oteli'ydi. Orası sekizinci katında Kaddafi'nin pilotu.

4:21Bu olarak ve bıçaklanarak öldürülmüştü ve üzerine de makasta bir not bırakılmıştı saplanarak. İşte her kuşun eti yenmez. İşte o şöyle şöyle küfürlü de bir şey el yazısıyla yazılmış. Tabii ki bu olay benim o zamanda 22-23 yaşında olduğum, komiser yardımcısı olduğum dönemlerdi.

4:44Bu B bölgesi dediğimiz Beyoğlu bölgesini falan çok bilmem. Ben A bölgesinde çalışıyorum yani. Eminönü ve öteki tarafta çalışıyorum o dönemlerde. Arada o olaydan, aradan bir sene geçti.

4:56Bir sene boyunca olay çözülemedi. Niye? Çünkü bu bir casus cinayeti olarak bakılıyordu. Kaddafi'nin işte pilotu burada öldürüldü.

5:04Bu bir casus cinayetidir. Hatta Kaddafi işte bir sürü Bahar da çağırdı. İşte benim pilotumu öldürdünüz, bilmem ne yaptınız, savaş açacağım, bilmem ne yapacağım falan filan. Olayda işte ilgili bilimler, siyaset, terörle mücadele ve bir tarafından ele alınıyordu, bakılıyordu.

5:24Ama çözülmedi olay bir türlü. Aradan bir sene geçten sonrası da konuyu bana verdiler. İşte yirmi üç yaşına gelmiştim o zamanlar. Yirmi üç, yirmi dört yaşlarındaki bir komiser yarmısı olarak bana verdiler.

5:37Dediler ki, sadece bu olayla uğraşacaksın ve bu konuyu bulacaksın. Yani şimdi bütün olayı anlatmakla geçirmeyeyim vaktime ama orada değişen kırılma anlarından birisi, bugüne kadar bilmediğim bir dünyayı tanıdım. Yani farklı dünyalar, farklı yaşam şekilleri. Önce Beyoğlu'nu tanıdım.

5:59Ki Beyoğlu'nu bilmiyordum. Karşı tarafta çalışıyorum. Beyoğlu'nda, o dönemlerde İslet Caddesi'nin sağında solunda, işte artık Galata Kolesi'nden şey varıncaya kadar, Taksim'e. Burada arkadaşlar, iki bin beş yüz civarında gece kulübü, bar, pavyon, bitirmahane ve benzeri konu vardı.

6:17Yedi, yirmi dört yaşayan bir yerdi o dönemler içerisinde. Gay barlarından, travesti barlarına, normal barlarına, diğer pavyonlara, oteller falan gibi bir sürü değişik bir dünya vardı. O dünyayı, buradaki sokakları tanımaya başladım. O dünyayı tanımaya başladım.

6:35Neden? Çünkü olay zaten etap Marmara'da olmuştu. E peki bu olaya bir sene bakılmış bir şey bulunamamış. Benim oradaki dikkatim yani bu adam niye çıplaktı?

6:47Çıplak vaziyetteydi çünkü. Doğal olarak bunun bir herhangi bir ilişki sonrasında meydana gelmiş olabileceğini... Ancak ilişki sonrası da meydana gelmiş ama adam iri yarı bir adam. Bunu kalkıp da bir kadın yapmış olamaz.

7:04Doğal olarak bir erkeğin yapmış olabileceği, bir ya da bir iki erkeğin yapmış olabileceği konusunda böyle bir rasyonellik sonucunda. Acaba bu bir gay cinayeti, bir homoseksüel cinayeti olabilir mi diye yola çıktım. Sekiz ay boyunca burada ne kadar marjinal var, cinistan falan orada. Bu kişinin en son kim tarafından görüldü?

7:28Çünkü akşamları şey yapmaya girip severmiş, o dışarıda dolaşırmış. Tekrar oteline dönermiş. Daha önce gelip gittiğinde onu öğrenmiştik. Peki ama nereye gitti bilmiyoruz.

7:38Ne kadar işte bu tarz marjinal bar varsa, yer varsa, oraları Pablo Mars'ı tespit ettim. Oralarda benim sekiz ayım geçti. Sekiz ayın sonucunda tespit ettik. O dünyanın seks işçisi.

7:53İki erkek genci tespit ettik ve gerçekten de bütün delilleriyle beraber ortaya çıkartmıştım. Bu sekiz aylık serüvenimde gördüklerim aslında olayı öğrendiğim andan itibaren bütün olayı çıkartmak, hatta çaldıkları işte atıyorum saatini çalmışlar, cüzdanı çalmışlar, bunlar bunlar falan bunu sürmek işte ortaya çıkarmak dört saat falan sürdü. Ama o sekiz ay boyunca, sadece o noktaya ulaşmak için geçirdiğim süre sokaklarda, geceye, sabahlara kadar, bütün her gece, hem haftanın yedi günü her gece, buralarda yaşadığım dönemde o kadar farklı insan sürüyetleri gördüm ki, hayatı yeniden öğrendim. Bir anlamda böyle bir hayat var.

8:41Çünkü dünyanın birçok farklı yerinden gelmiş olan insanlar, o insanların yapıları... İşte Taksim Meydanı'nda bir Laço Pazarı diye bir yer olduğunu öğrendim. Yoksa her gün o McDonald's'ın önden falan filan geçerdik yani, değil mi? Taksim Meydanı'nda.

8:58Meğerse orası bütün Avrupa'da bilinen... İşte zengin gaylerin gelip orada genç çocukları aldıkları ettikleri bir pazar. En meşhur pazar. Dergilerinde de var işte orada.

9:11Hangi dükkanlara? İşte bunları o sayede öğrendim. Sonrasındaki yıllarda da bu bilgilerimi, tecrübelerimi kullandım. Çünkü her seneki üç tane buna benzer cinayet olurdu.

9:20Oradan kısa sürede bunları bulmaya başladık. Tabii, o toplumun çok kırılgan bir yapısı çünkü eşcinsel cinayetleri. Aynen öyle, aynen. Çünkü her yıl olur ve ona benzer konular.

9:31Ama oradaki, eğer metodolojileri, oradaki algoritmaları bilmezseniz bunu çözemiyorsunuz. Onun da bir mantığı var. Mesela işte o gaylerin, eşcinsellerin dünyalarındaki birçok insanla tanıştım. Çok değerli dostlarımız da oldu.

9:44Arkadaşlarımla hala görüştüklerim de vardır. Ama onların dünyasını... Bilmeden bu olayı aynı kalıplarla bakıp çözemezdim. İşte mesela bunlardan birisidir diyelim ve bunun gibi daha birçok olmuştur.

9:56Çok büyük bir özveri ve çok büyük bir sabır gerektiren bir süreç aslında. Yani şu anda mesela bir bilgisayar üzerinden araştırabiliriz belki bunları ve dijital ortamda... Yapay zekâ söylersin zaten bize şu anda. Bütün o yapıları benim sekiz ayda öğrendiğim şeyi sekiz dakikada yapay zekâdan öğrenirdim bugün için.

10:17Evet, ama siz o zamanlar yani gerçekten aylarınızı, bütün haftanızın bütün günlerini... ...belki dinlenebileceğiniz bütün vakitleri orada harcayıp... ...bir insanın adalete kavuşmasını sağlamışsınız aslında. Geçim senin yaşından küçüktü,

10:32onu demek istiyorum. Evet, çok küçük bir yaş. Anlatabildim mi? Yani oradaki... Sen de kırılgansın ya.

10:38Sekiz sene bir kapalı okulda okumuşsun. Yatılı, askeri okul gibi, kolej, akademi falan filan. Daha hayatı yeni tanımaya başlıyorsun. Yani ne kadar farklı benim için de baksak. O hayatı tanıyamadan bambaşka kuralları olan bir hayatı tanımaya çalışmak.

10:55Hocam orada bakış açısı da kırılmış. Çünkü hani casusluk cinayetinden bunu başka bir noktaya bakmak... O bakış açısını çevirmek de bazen çok zordur ya. Çok doğru.

11:05Çünkü ona zaten artık bir casus cinayet olarak bakmışlar, çıkmamış zaten. Benim başka bir açıdan bakmam gerekiyordu. Onunla başladım yani. Ama şimdi baksanız, o bakış açınız o açıdan çok önemli.

11:20Ya bu zaten casus cinayettir deyip, sadece onunla ilgili çalışma yaparsınız. Oysa o güne ait olan ki bir yıl geçmiş aradan tek fotoğrafta benim dikkatimi çeken adamın yerde çıplak olarak yapmış olması. Hiç kimse onun niye çıplaklığını anadan dolma çıplak ve üzerinde bir tane miktar o da küfürlü şeyler var. Yaklaşık iki bine yakın o dünya içerisinde insanın el yazısını aldı bu dönemde sekiz ay içerisinde.

11:49Öyle ya da böyle. Yani işte gittik, işte oradan topluyoruz, ona benziyor. Çok karakteristik bir yazıydı. Ama sen gel, o iki tane çocuğu bir şekilde öğrendik.

11:57Orada bir sürü apayrı hikaye onlar. Öğrendik. Adını, soyadını yazdırdığımızda dahi hemen o karakterleri hemen gördük yani daha evinde o çocukları aldığımızda. Kavgas pilotu da bunu anlatıyorum bu arada.

12:10Hocam peki bir sorum daha var. Bu da Türkiye'de seri cinayetlerin de olduğunu biliyoruz. Türkiye'de de seri katillerimiz mevcut. Eskiden daha çoktu hatta.

12:21Ama sizinle konuştuğumuzda aslında sayısının dünya geneline kıyasla çok düşük olduğunu söylemiştiniz. Yani yaklaşık 17-18. Bilinen gerçek anlamda seri cinayet tanımına uyan, baksanız 17-18 tane cinayet olayı vardır Türkiye'de. Tabii Cumhuriyet döneminden bahsediyorum.

12:49Yani Osmanlı döneminde de olan bazı kayıtlar falan var ama... ...sadece Cumhuriyet dönemine baktığımızda 18 tane olduğunu söyleyebilirim. Şimdi çok karıştırılan bir konu vardır insanlar.

12:59Seri cinayetle çok kişiyi öldürmek ikisi aynı olarak kabul edilir. Hayır değildir. Yani seri cinayet kavramıyla, mesela bir anda girersin, buradaki on kişiyi birden öldürebilirsin ya da yirmi kişiyi birden öldürebilirsin. Bu, bu mass murder denilen bir kavramdır.

13:15Yani bu bir seri cinayet değildir. Seri cinayete belirli kalıpları bakman gerekir. Yani orada nedir? İşte belli bir amacın olacak, misyonun olacak ve arada bir belli bir soğuma dönemleri olacak.

13:29Bu bazısı için birkaç gündür, bazısı için belki bir aydır, iki aydır ya da bir senedir. O kendini hep tekrarlayacak. Aynı belli patenleri olacak, yani o modellemesi olacak. O patenlerle beraber devam edecek.

13:45Ha bu patenler zaman içerisinde şey kendini geliştirebiliyor, sürekli bıçakla öldürüyorsa daha sonrasında bıçak işte atıyorum baltaya da dönüşebilir ya da başka şeye de dönüşebilir. Ama kendisine ait olan bir işareti vardır. Ya da seni katil buna bir imza bırakmak ister ve bırakır genelde. İki türlü seri katil vardır.

14:09Aslında üç türlü de hani iki türlü ön plandadır. Bunlardan bir tanesi organize seri katiller. Bir de organize olmayan seri katiller. Türkiye'dekiler genelde organize olmayan seri katil türündedir.

14:21Organize seri katilleri daha çok... Nasıl örnek vereyim? Mesela Ted Bundy organize bir seri katildir. Yani oradaki amaç şudur.

14:31Bu cinayetleri işliyor. Kafasında her neyse, kendi motivasyonu her neyse, genelde bütün motivasyonlar cinsel bir hazdan çıkıyor seri katillerde. O cinsellikten çıkan konular oluyor ağırlıklı olarak. Bunu çıkıyor, gidiyor, yerine getiriyor falan.

14:49Sonrasında onu o kadar hesaplayarak, hitap ederek yapıyor ki... ...dedim ki vicdanı yok, şu yok, bu yok falan. Tam bir psikopat.

14:57Organize olmayanlarda genelde gördüğümüz böyle sosyopat vari bir konuda... ...başına bir olay geliyor. Bir konu geliyor ve bunu bir misyon olarak üstleniyor.

15:09O misyon tamamlanana kadar bu cinayetlere devam ediyor. Organize olanda yakalanana kadar devam ediyor. Organize olmayanlarda yüksek zekalar beklemezsin. Yüksek eğitim kişileri falan beklemezsin.

15:22Bu hep herkesin de başına gelebilen bir konudur. Organize olanda bakıyorsun ki ağırlıklı olarak, evet, tecrübe sahibi, yüksek zeka sahibi ve benzeri konularda. O yüzden de planlı programlı gider. Arasındaki fark budur.

15:36Bir de üçüncü bir konu vardır ki, o da akıl hastalığın sebebiyle oluşan seri katili. O çarpıtılmış gerçekliğin aslında... Bravo. Denizde çivici katili gibi.

15:49Yani adamcağız aslında normal, çok mülayim bir insan. Kendisi elektrikçi. Yüksek gerilim hatlarında çalışma yaparken bir anda otuz bin volt elektrik enerjisine kapılıyor. Yoğun bakımı alıyorlar.

16:036 ay boyunca yoğun bakımda tedavi görüntüden sonrasında iyileştiğine bıraktıklarında adam tamamen gitmiş vaziyette. Beyne olan müdahale nedeniyle çünkü o elektrik beyindeki bütün kimyasını değiştirmiş. Ve sonrasında kimi görse öldürüyor ve gözüne çivi çakıyor. Akıl hastası diye bunu yatırdılar.

16:25Tekrar serbest kaldı. Serbest kalır kalmaz yine gitti ailesinin, sülalesinin onları yine öldürdü. Çünkü diyor ki, içimden böyle geliyor. Yani içimden bir ses sürekli olarak kafasına ve gözüne çivi çakma isteği hissettiriyor.

16:39Bu Artvin canavarından bahsettiniz ya, o aslında hem organize hem de organize olmayan birisi gibi. Yok şöyle, o organize, o niye organize olmayan? Aslında o bunları yaparken... Misyonu var ama yaşlı insan nüfusunu bitiremez sonuçta.

16:56Yapamaz, şöyle. Diyor ki, ben bunları yaparken, bunları yaşamaması gerekiyor. Yaşamaması gerekiyor ve bunu yaparken... Onları öldürürsen, ne kadar çok öldürürsen o kadar rahatlar.

17:10Daha fazla oksijen kalır. Oysa Artvin'de inanılmaz oksijen olduğu bir yerdir. Ama inancı bu şekilde. Şöyle davranışlarının tarzında hiçbir zaman bir imza bırakma diye bir şey yok.

17:24Sadece öldürüyor. Şimdi ötekilerinde bir metodoloji var. Senle bir kedi-fari oyunu oynuyor. Yani bir akıl var orada, bir zeka var.

17:33Polise ona göre bir şey bırakıyor, iz bırakıyor. Hadi sıkıysa beni yakalayın, diyor. Diğerinde öyle bir şey yok. O misyonun kafasına takmış, şu yaşlı kim bulursam bunları öldüreyim.

17:44Hocam, bu tamamen kişisel merak ettiğim bir soru olacak. Bu seri katillerden çoğumuz adını duyuyoruz. İşte Artvin Canavarı, Kuyucu Katil, Çivici Katil gibi. Siz bizzat cinayet bürodayken gördüğünüz, iletişimde bulunduğunuz ve hatta belki de bu kişinin cezasını çekeceği zaman ben görev başındaydım, ben bu operasyonda yer aldım dediğiniz var mıydı?

18:10Marangoz seri katili. O da mobilyacılara takmıştı. Çünkü kendisi çocukken iki arkadaş beraber kendi memleketlerinde bir marangozun, mobilya marangozunun yanında çırak olarak çalışırken ustaları tarafından herkese tecavüz ediliyor. Korkudan kimseye bir şey söyleyemiyorlar bu her iki erkek çocuğu.

18:32Sonrasında arasında aradan yıllar geçiyor. Bunlar İstanbul'a göç ediyorlar bir tanesi. Diğeri orada kalıyor. Bir şekilde o duyguların içine bastırmış yıllar içerisinde zaman zaman memlekete gittiğinde arkadaşına görüşüyor.

18:46Ancak arkadaşı bu durumu atlatamıyor ve bildiğim kadarıyla 18-19 yaşındayken falan intihar ediyor. Bunu o sırada duyuyor arkadaşı. O geçmiş o travmalara tekrar tetikleniyor. Tam da olsa da kendisi nişanla evlenmek üzere işte beraber.

19:03Nişanlısıyla beraber gidip mobilyacılara dolaşıyorlar ki evlenecekler, evlerini falan kuracaklar. Ve ilk gitmiş oldukları mobilyacıyı, ki o dönemler duymuş zaten, onu daha sonra, ertesi gün gelip öldürüyor. Sonra her gittikleri mobilyacıyı öldürmeye başlıyorlar. Kızın haberi yok tabii ki yani nişanlısının.

19:248-9 yaşındayken bunlar tecavüz etti. En az o kadar mobilyacıyı öldürecek. Çünkü gidip o adamı da öldüremiyor. O adam da ölmüş bir hastalıktan dolayı.

19:32Kendi misyonunu bu şekilde rahatlatacak ve ondan sonra bitirecekti bu kişi. Dördüncü olayından sonrasındaki olayda bir hata yaptı. Çünkü hiçbir zaman böyle hani inanılmaz ben suç planları kurayım da yapayım davasına değildi. Onun bir şeyi vardı.

19:48Sekize tamamlayacaktı. Enteresan başka bir şey daha olmuştur. Cezayirinde beraber aynı koğuşta yatmış olduğu bir arkadaşı var. O da işte tetikçilik yapan kişilerden birisi, mafya tetikçilerinden falan filan biri.

20:04Çok yakın arkadaş oluyorlar. Ama tabii onun süresi geliyor. Cezanına çıkacak artık, tahliye olacak. Bir akşam arkadaşlarıyla beraber falan işte otururken, o an zaten diyor, gide gide en fazla dört tane insan öldürmüşsün, beş kişi öldürmüşsün, ne var diyor.

20:19Ben senden daha fazla öldürürüm, çıkarım dışarıya diyor. Var mısın, var mısın? İddiaya giriyorlar. İnsan hayatı üzerinden iddia etmek.

20:28O çıkıyor ve ona da iddiacı seni katil dediler daha sonra. Hakikaten geçti. Dedi ki artık seni geçtim ben. O da bir misyondu kendine göre.

20:37Yani hasılı insanın beyninde, dediğim gibi arkadaşlar, karanlıklar da var, aydınlıklar da var. Evet, aydınlığı görüyoruz, ediyoruz. Ama sen ne düşünüyorsan, ne varsa o insanın beyninde de oda var. O karanlıklarında bunu görüyorsun.

20:55Bana şunu çok sorarlar. Cinayet işleyebilir misin? Katil olabilir misin? Evet, olabilirim.

21:00Herkes, hepimiz olabiliriz. Hiç kimse ya işte karıncayı dahi incitmez diyen insanlar da şartlar ve zaman doğru olması durumunda, bir araya gelmesi durumunda doğru şartlar, doğru yerde. Muhakkak katil olabilir. Çünkü cinayet dediğimiz kavram, hep söylerim, hatta derslerde söylerdim, bir insan davranışıdır.

21:22Son olarak hocam, sadece son bir sorum var, sizi de daha fazla görmek istemiyorum. Tamam, estağfurullah. Eskiden Beyoğlu'nda görev yaptınız ve hani... İstanbul'a bütün bölgelerde yaptınız ama burada yaptığım o üç sene çok farklıydı.

21:37Ve hani çok fazla cinayet olduğunu söylediniz. Günümüzde de bu oran aynı mı, yoksa arttı mı, azaldı mı? Güzel bir konu. Şimdi şöyle bir olay var.

21:46Burada artık gerçeklerle ve rakamlarla konuşmak gerekiyor. Yani algılarla değil. Çünkü bir algı var. Şu anda herkesin algısı nedir?

21:55İstanbul, cinayetten geçilmiyor. Evet, doğrudur, evet yani. Ama biz bunu duyduğumuz için, daha fazla, daha çabuk anında öğrendiğimiz için işte sosyal medyadan, medyadan, şundan, bundan. Böyle bir algı olduğunu söylemem gerekiyor.

22:10Bakın, ben 87-96 o yıllarda İstanbul Cinayet Bürosu'na çalıştım. Mesela... 90 yılını ele alalım. 90 yılında İstanbul'un nüfusu 5,5, bilemedin 6 milyondu.

22:24Cinayet sayısı ne kadardı? 850-900 civarındaydı. Bugün için baktığımızda İstanbul'un nüfusu ne kadar? Resmi 16 milyon ama gayri resmi 18 milyon, belki 20 milyon.

22:36Cinayet sayısı ne kadar? 350 ya da 360 civarındaydı. Geçen sene öyleydi ama bu sene de o civarda. Şimdi cinayet sayılır rakamlarla ölçmez, oranlarla ölçülür şehirlerdeki, ülkelerdeki cinayet sayıları.

22:50Yani 100 bin insana düşen cinayet sayısı olarak bakarsın. Düşünün bu yüz bin kişinin yaşadığı bir yerde kaç cinayet olduysa o oranlamaya göre alırsın. Yüz bin kişiye düşen cinayet olayına göre. Peki.

23:042002 yılında ben işte dünya metropollerinin cinayet olaylarıyla İstanbul cinayet olaylarını karşılaştırma ve profilini çıkartma ile ilgili bir test çalışmam olmuştu. Ona çok da güzel bir makale çıktı. Hala da tek kaynaktır bu alandaki. Orada da çok net bu sayıları, rakamları görme şansım oldu.

23:27Mesela iki bin yılında, iki bin yıllarında İstanbul'un, doksan beş iki bin arası daha doğrusu, İstanbul'un cinayet oranı yüz binde beş buçuk. Yani yüz bin kişiye beş buçuk tane cinayet düşüyor diyelim. Taci Polis Bölgesi, bir de Jandarma Bölgesi falan var. Hani onunla beraber altıya falan denk geliyor yüz bin kişiye.

23:47New York'ta o sırada oran yüz binde on sekiz. Washington D.C. vardır biliyorsunuz.

23:54Yüz binde kırk beş. Dünyada en çok yüz bin kişiye düşen cinayet sayısının olduğu yer Washington D.C. Çünkü Baltimore bölgesi falan suç oranları falan şiddet olayları çok yüksektir orada.

24:08Avrupa'daki metropolilere geldiğimizde, o dönemde Londra yüz binde bir buçuktu. Paris yine 100.002'lerdeydi falan. Moskova 100.009-10 falan o civarlardaydı.

24:24Şimdi bu hikayelere baktık. Yıl olduğu şu anda 2025. Geçen sene 2026, 2025 rakamlarına göre şu anda İstanbul'un cinayet oranı 100.001'in altına indi.

24:38Çok iyi. Yani cinayet sayısı, öldürme olayının sayısı yüz binde birinin altınıydı. Şimdi diyeceksiniz ki peki o zaman ne oldu da yani ama bizim algımız düşmedi. Evet artık o zamanlar bir cinayet olayını sadece okuma yazma bilenler bir gazetenin üçüncü sayfasında okurdu.

24:58Doğru mu? Üçüncü sayfa haberleri derlerdi ya buna. Üçüncü sayfasını okurdun. Oysa şimdi daha cinayet oluyor.

25:05Polis bile olay yerine gitmeden şeyde Instagram'da görüyorsun. Burada böyle cinayet oldu diye. İşte bunlar işte o algı, algı gerçekliktir dediğimiz konu bu. Mesela şöyle bir algı da vardır.

25:19Bunu da lütfen hani buradan da belirtmek isterim. Mesela kadın cinayetleri çok arttı. Evet, kadın cinayetleri artmıştır ama gerçek rakamlarla söylersek bunu doğru olur. Nedir o?

25:31Dünyada kadın kurbanlarla erkek kurbanların bir oranı vardır. Yüzde yirmi kadın kurban vardı cinayet olaylarında. Yüzde seksende erkek kurban vardı. Dünya ortalaması budur.

25:45Ama gel gelelim ülkelere göre bunlar farklılıklar gösterebiliyor. Zaten insanların kafasının karıştığı da nokta da burada oluyor. Mesela yine ben o 2000 yılında yapmış olduğum araştırmada İstanbul'da ve Türkiye'de kurbanların yüzde 15'i kadındı, yüzde 85'i erkekti. Çünkü erkekler erkekleri öldürür zaten.

26:09Tabi tabi aynen kurban açısından söyledim bunu yüzde on beş kadın yüzde seksen beş erkekti. Sonra ne oldu? Ama aynı dönemde katillerin yüzde beşi kadındı, yüzde doksan beşi erkekti. Her zaman bu.

26:26Hemen üç aşağı beş yukarı hiç değişmedi. Bütün dünyada da hemen hemen böyle oldu. Her zaman katil erkektir. Geldik günümüze.

26:33Günümüze geldiğimizde ise kurbanlara baktığımızda bu sefer kurbanların oranın yüzde yirmiye çıktığını görüyoruz kadınlarda. Yani öldürülen kurbanların yüzde yirmisi kadın, yüzde sekseni erkek. Günümüzdeki konu bu. Dünya ortalaması hala seksene yirmi.

26:54Enteresan başka oranlar da var ama. Mesela Finlandiya'da, Norveç'te, İsveç'te... Kadın kurbanların oranı yüzde elli bir. Nasıl tuhaf geliyor, değil mi?

27:08Evet, o bölgelerde öyle olmasın. Eksilme algımı söyle. Kadın o kadar hayatın içindeki, erkekle beraber aynı. Çünkü dediğim gibi insan davranışından bahsediyorsun.

27:18Kadın ve erkek iş hayatında da eşit, cinayette de eşit. Japonya'da da yüzde elli bir. Şimdi ben size kafadan söyleseydim, dünyada en çok kadın nerede öldürülüyor falan? Afganistan falan derdiniz bana.

27:33Ya da ne bileyim, çok daha muhafazakar yerler. Orada yüzde üç. Kadının adı yok ki zaten. Kadın birisinin ya da erkeğin malı gibi, yani eşyası gibi.

27:43Niye eşyasını öldürsün zaten yok etsin? Bu bir anlamda cinayet davranışı olarak o ülkenin... kültürünü, ahlakını, inançlarını hepsini yansıtan da bir kavramdır. Şu anda bizim dünya ortalamasının noktasında olduğunu söyledim.

28:03Artmış mıdır? Kesinlikle artmıştır. Çünkü kadınlarımız da her yerdedir. Daha fazla dışarıdadır.

28:10Bundan 20-25 sene öncesine göre daha fazla iş hayatın içindeyiz. Daha fazla dışarıdayız. Ama bunu biraz daha detaylandırdığında, 25 sene öncesinde bir erkek kadını öldürürken kolay kolay ateşli silah kullanmazdı. Çok azdı.

28:29Genelde bıçakla öldü falan filan gibi şeyler bıçakla. Artık o metodoloji değişti. Gördüğünüz gibi bunun akabinde ne oluyor? Ne çıkıyor bizim sonuç olarak?

28:39Bir saniye. Demek ki ateşli silahlara erişim de arttı. İnsanlar erişebiliyor. Kadınlar da daha fazla ateşli silahlar kullanarak öldürmeye başladılar.

28:50Yani yüzde beşlik oran kadın katillerde altıya, yediye, sekize çıkmaya başladı. Bu böyle. Buradan hayatın değişik noktalarına işte böyle bakıyorsunuz. Yoksa sosyal medyada ya da herhangi bir medyada çıkan bir haberden dolayı bu algının olmasını anlıyorum.

29:09Onu da yani kendi sonunda öyle bir bilgi geliyor, öyle düşünüyoruz. Neyi çok görüyorsak onu daha normal gelmeye başlıyor, daha doğru gelmeye başlıyor. Ama gerçek bu, gerçek bu. Hocam çok teşekkür ederiz.

29:19Gerçekten ağzınıza sağlık. Sağ olasın. Mükemmel bir sohbetti gerçekten. Evet bu şekilde karanlık dosyalar kırılma anında bir bölümün daha sonuna gelmiş olduk.

29:29Bizleri izlediğiniz, dinlediğiniz için çok teşekkür ederiz. Bölümümüzü hem bütün podcast platformlarından dinleyebilir, hem de podbmedia.com ve podb app üzerinden görüntülü olarak izleyebilirsiniz. Kendinize çok iyi bakın, hoşça kalın.

29:48Tamamdır.